Hi HSK

Học Tiếng Trung
Xem từ 可以
Tra cứu cấu trúc ngữ pháp

Ngữ pháp 可以

4 điểm ngữ pháp

Tổng hợp toàn bộ các cấu trúc câu, cách dùng đặc trưng, so sánh phân biệt và ví dụ kèm phát âm của từ vựng “可以”.

Từ khóa:可以
Loại nội dung:Ngữ pháp HSK
Danh mục điểm ngữ pháp:4 mục
1

Ngữ pháp 能

能 (néng) có nghĩa là 'có thể' hoặc 'có khả năng'. Nó được dùng để diễn tả khả năng thực hiện một hành động nào đó hoặc sự cho phép làm một việc gì đó.

Cấu trúc ngữ pháp
Chủ ngữ + 能 + Động từ
Ví dụ minh họa (8)
nǐ你néng能lái来ma吗？
Bạn có thể đến không?
wǒ我néng能chī吃là辣de的。
Tôi có thể ăn cay.
tā她néng能tiào wǔ跳舞。
Cô ấy có thể nhảy.
nǐ你néng能bāng帮wǒ我ma吗？
Bạn có thể giúp tôi không?
wǒ men我们néng能qù去kàn看diàn yǐng电影ma吗？
Chúng ta có thể đi xem phim không?
tā他néng能shuō说yīng yǔ英语。
Anh ấy có thể nói tiếng Anh.
wǒ我bù不néng能hē jiǔ喝酒。
Tôi không thể uống rượu.
tā她néng能kāi chē开车。
Cô ấy có thể lái xe.
Không sử dụng 能 khi không liên quan đến khả năng hay cho phép
Cấu trúc ngữ pháp
可以
Ví dụ minh họa (1)
jīn tiān今天néng能hěn很lěng冷。
Đây là câu sai vì '能' không dùng để nói về thời tiết.
2

Ngữ pháp 可以

“可以” là một trợ động từ phổ biến, mang nghĩa là 'có thể'. Nó được dùng để diễn tả sự cho phép, khả năng thực hiện hành động, hoặc đưa ra đề xuất/lời mời lịch sự. Cách dùng của '可以' phụ thuộc vào ngữ cảnh cụ thể và thường đi trước động từ chính.

1. Dùng để diễn tả sự cho phép – Khi người nói hoặc một thế lực có thẩm quyền cho phép hành động xảy ra
Cấu trúc ngữ pháp
Chủ ngữ + 可以 + Động từ
Ví dụ minh họa (3)
nǐ你kě yǐ可以jìn qù进去。
Bạn có thể vào.
xiàn zài现在nǐ你kě yǐ可以shuō huà说话le了。
Giờ bạn có thể nói rồi.
lǎo shī老师shuō说wǒ men我们kě yǐ可以yòng用cí diǎn词典。
Giáo viên nói chúng ta có thể dùng từ điển.
2. Dùng để diễn tả khả năng – Khi một điều gì đó khả thi về mặt điều kiện hoặc tình huống
Cấu trúc ngữ pháp
Chủ ngữ + 可以 + Động từ
Ví dụ minh họa (3)
zhè ge这个fáng jiān房间kě yǐ可以zhù住sān三gè个rén人。
Phòng này có thể ở được ba người.
tā他bìng病hǎo好le了，xiàn zài现在kě yǐ可以gōng zuò工作le了。
Anh ấy khỏi bệnh rồi, giờ có thể đi làm.
nǐ你míng tiān明天kě yǐ可以lái来ma吗？
Ngày mai bạn có thể đến được không?
3. Dùng để đề xuất hoặc hỏi ý kiến – Thể hiện sự lịch sự trong câu hỏi hoặc lời mời
Cấu trúc ngữ pháp
Chủ ngữ + 可以 + Động từ + 吗？
Ví dụ minh họa (3)
wǒ我kě yǐ可以zuò坐zhè ér这儿ma吗？
Tôi ngồi ở đây được không?
wǒ men我们kě yǐ可以yì qǐ一起qù去ma吗？
Chúng ta có thể đi cùng nhau không?
nǐ你kě yǐ可以bāng帮wǒ我yī xià一下ma吗？
Bạn có thể giúp tôi một chút được không?
4. Phủ định với '不可以' – Diễn tả sự cấm đoán hoặc không được phép
Cấu trúc ngữ pháp
Chủ ngữ + 不可以 + Động từ
Ví dụ minh họa (3)
nǐ你bù不kě yǐ可以jìn qù进去！
Bạn không được phép vào!
shàng kè上课de的shí hòu时候bù不kě yǐ可以yòng用shǒu jī手机。
Không được dùng điện thoại trong giờ học.
xiàn zài现在bù不kě yǐ可以chū qù出去。
Bây giờ không được ra ngoài.
3

Ngữ pháp 可以_vs_能

Cả “可以” và “能” đều dịch là 'có thể' trong tiếng Việt, nhưng cách sử dụng khác nhau. “可以” nhấn mạnh vào sự cho phép hoặc điều kiện khách quan, còn “能” thiên về khả năng thực tế hoặc điều kiện chủ quan cho phép hành động xảy ra.

“可以” – Diễn tả hành động được phép xảy ra nhờ sự đồng ý, quy định cho phép hoặc bối cảnh xã hội phù hợp Ví dụ: Xin phép ai đó làm gì, Quy tắc hoặc luật lệ cho phép làm gì, Hỏi xem bây giờ có làm được việc đó không (đã đến thời điểm phù hợp).
Cấu trúc ngữ pháp
Chủ ngữ + 可以 + Động từ
Ví dụ minh họa (5)
nǐ你kě yǐ可以yòng用wǒ我de的diàn nǎo电脑。
Bạn có thể dùng máy tính của tôi.
xià kè下课yǐ hòu以后nǐ你kě yǐ可以zǒu走le了。
Sau khi tan học, bạn có thể đi.
xiàn zài现在kě yǐ可以kāi shǐ开始le了ma吗？
Bây giờ bắt đầu được chưa?
lǎo shī老师shuō说wǒ men我们kě yǐ可以tǎo lùn讨论zhè ge这个wèn tí问题。
Giáo viên nói chúng ta có thể thảo luận vấn đề này.
zài在tú shū guǎn图书馆bù不kě yǐ可以chī吃dōng xī东西。
Không được ăn trong thư viện.
“能” – Diễn tả khả năng thực hiện hành động dựa trên điều kiện thực tế như năng lực cá nhân, hoàn cảnh khách quan hoặc thể trạng Ví dụ: Người nói đủ sức khỏe, kỹ năng hoặc phương tiện để làm việc gì., Không bị cản trở bởi hoàn cảnh (trời mưa, bị bệnh, bận việc...), Nói đến khả năng vật lý, thể chất, khách quan.
Cấu trúc ngữ pháp
Chủ ngữ + 能 + Động từ
Ví dụ minh họa (5)
tā他néng能shuō说sān三zhǒng种yǔ yán语言。
Anh ấy có thể nói ba ngôn ngữ.
wǒ我jīn tiān今天bù不néng能qù去shàng bān上班。
Hôm nay tôi không thể đi làm.
tā她shēng bìng生病le了，bù不néng能cān jiā参加kǎo shì考试。
Cô ấy bị ốm nên không thể tham gia kỳ thi.
wǒ men我们néng能wán chéng完成zhè ge这个xiàng mù项目。
Chúng tôi có thể hoàn thành dự án này.
nǐ你wǎn shàng晚上néng能lái来wǒ我jiā家chī fàn吃饭ma吗？
Tối nay bạn có thể đến nhà tôi ăn cơm không?
4

Ngữ pháp 能

“能” là một động từ khiếm khuyết (trợ động từ) rất phổ biến trong tiếng Trung, mang nghĩa là “có thể”, “có khả năng”. Nó diễn tả khả năng làm việc gì đó dựa trên năng lực, điều kiện thể chất, hoàn cảnh thực tế hoặc cho phép từ khách quan.

1. Dùng để diễn tả khả năng làm được việc gì đó trong điều kiện cho phép
Cấu trúc ngữ pháp
Chủ ngữ + 能 + Động từ
Ví dụ minh họa (5)
tā他néng能pǎo跑dé得hěn很kuài快。
Anh ấy có thể chạy rất nhanh.
wǒ我néng能tīng听dǒng懂yī一diǎn点zhōng wén中文。
Tôi có thể nghe hiểu một chút tiếng Trung.
wǒ men我们jīn tiān今天néng能wán chéng完成gōng zuò工作。
Hôm nay chúng tôi có thể hoàn thành công việc.
tā她wǎn shàng晚上néng能lái来ma吗？
Tối nay cô ấy có thể đến không?
nǐ你néng能yóu yǒng游泳ma吗？
Bạn có thể bơi không?
2.Dùng để diễn tả không thể làm điều gì đó do hạn chế về hoàn cảnh, điều kiện hoặc sức khỏe
Cấu trúc ngữ pháp
Chủ ngữ + 不能 + Động từ
Ví dụ minh họa (5)
wǒ我jīn tiān今天gǎn mào感冒le了，bù不néng能chū qù出去。
Hôm nay tôi bị cảm, không thể ra ngoài.
zhè ér这儿tài太chǎo吵le了，wǒ我bù不néng能zhuān xīn专心。
Chỗ này ồn quá, tôi không thể tập trung.
xiǎo hái zi小孩子bù不néng能yí gè一个rén人qù去yóu yǒng游泳。
Trẻ con không thể đi bơi một mình.
nǐ你bìng病le了，bù不yīng gāi应该gōng zuò工作tài太duō多，yě也bù不néng能áo yè熬夜。
Bạn đang bệnh, không nên làm quá nhiều việc và cũng không thể thức khuya.
xiàn zài现在tài太wǎn晚le了，wǒ我bù不néng能guò qù过去le了。
Bây giờ quá muộn rồi, tôi không thể qua được.
3. Diễn tả nỗ lực làm điều gì đó ngay khi có thể
Cấu trúc ngữ pháp
Chủ ngữ + 能 + Động từ + 就 + Động từ
Ví dụ minh họa (5)
wǒ我néng能bāng帮jiù就bāng帮。
Tôi giúp được là giúp ngay.
tā他néng能lái来jiù就lái来，bù不xíng行yě也méi guān xì没关系。
Anh ấy đến được thì đến, không sao cũng được.
wǒ men我们néng能zǎo diǎn早点wán chéng完成jiù就zǎo diǎn早点wán chéng完成ba吧。
Chúng ta hoàn thành sớm được thì cứ hoàn thành sớm đi.
nǐ你néng能qù去jiù就qù去，bié别cuò guò错过jī huì机会。
Bạn đi được thì đi đi, đừng bỏ lỡ cơ hội.
lǎo shī老师shuō说nǐ men你们néng能zuò做jiù就zuò做，bù不dǒng懂zài再wèn问。
Thầy nói các em làm được thì cứ làm, không hiểu thì hỏi sau.