Ngữ pháp 一起

yìqǐ

“一起” là phó từ dùng để diễn tả hành động được thực hiện cùng nhau bởi hai hay nhiều người. Nó thường xuất hiện trong các câu mời gọi, đề nghị, hoặc tường thuật hành động nhóm.

1. Cấu trúc khẳng định: Chủ ngữ + 一起 + Động từ – Diễn tả hành động làm chung

Cấu trúcChủ ngữ + 一起 + Động từ (+ Tân ngữ)

Ví dụ

Ví dụ 1

wǒ men我们yì qǐ一起qù去kàn看diàn yǐng电影ba吧。

Chúng ta cùng đi xem phim nhé.

Ví dụ 2

tā men他们cháng cháng常常yì qǐ一起chī吃wǔfàn午饭。

Họ thường ăn trưa cùng nhau.

Ví dụ 3

wǒ我hé和péng yǒu朋友yì qǐ一起zuò做zuòyè作业。

Tôi làm bài tập cùng với bạn.

Ví dụ 4

dà大jiā家yì qǐ一起nǔ lì努力xuéxí学习。

Mọi người cùng nhau cố gắng học tập.

Ví dụ 5

tā men他们yì qǐ一起huí回jiā家le了。

Họ cùng nhau về nhà rồi.

2. Cấu trúc phủ định: Chủ ngữ + 不 + 一起 + Động từ – Diễn tả không làm việc gì đó cùng nhau

Cấu trúcChủ ngữ + 不 + 一起 + Động từ

Ví dụ

Ví dụ 1

tā他bù不xiǎng想hé和wǒ我yì qǐ一起qù去。

Anh ấy không muốn đi cùng tôi.

Ví dụ 2

wǒ men我们jīn tiān今天bù不yì qǐ一起chī fàn吃饭le了。

Hôm nay chúng tôi không ăn cùng nhau nữa.

Ví dụ 3

nǐ你wèi shén为什me么bù不hé和tā men他们yì qǐ一起zǒu走？

Sao bạn không đi cùng họ?

Ví dụ 4

tā她bù不yuàn yì愿意hé和wǒ我yì qǐ一起xuéxí学习。

Cô ấy không muốn học cùng tôi.

Ví dụ 5

hái zi孩子men们bù不xǐ huān喜欢yì qǐ一起wán玩zhè ge这个yóuxì游戏。

Bọn trẻ không thích chơi trò chơi này cùng nhau.

3. Cấu trúc nghi vấn: Chủ ngữ + 一起 + Động từ + 吗？– Hỏi ai đó có muốn làm việc gì cùng nhau không

Cấu trúcChủ ngữ + 一起 + Động từ + 吗？

Ví dụ

Ví dụ 1

nǐ你xiǎng想yì qǐ一起qù去ma吗？

Bạn có muốn đi cùng không?

Ví dụ 2

wǒ men我们kě yǐ可以yì qǐ一起zuò做zhè ge这个xiàng mù项目ma吗？

Chúng ta có thể cùng làm dự án này không?

Ví dụ 3

tā men他们huì会yì qǐ一起cān jiā参加bǐ sài比赛ma吗？

Họ sẽ cùng nhau tham gia cuộc thi chứ?

Ví dụ 4

nǐ men你们wǎn shàng晚上yì qǐ一起chī fàn吃饭ma吗？

Tối nay các bạn ăn tối cùng nhau không?

Ví dụ 5

wǒ men我们néng能yì qǐ一起fù xí复习ma吗？

Chúng ta có thể cùng ôn tập không?

4. Một số cụm từ phổ biến với 一起 – Cách dùng mở rộng với giới từ hoặc liên từ

Cấu trúc一起 + Với giới từ / liên từ: 和/跟...一起, 一起 + đi với trạng ngữ thời gian

Ví dụ

Ví dụ 1

wǒ我gēn跟tā他yì qǐ一起xué学zhōngwén中文。

Tôi học tiếng Trung cùng với anh ấy.

Ví dụ 2

wǒ men我们xià wǔ下午yì qǐ一起kāihuì开会。

Chúng tôi họp vào buổi chiều cùng nhau.

Ví dụ 3

tā men他们hé和lǎo shī老师yì qǐ一起cān guān参观bówùguǎn博物馆。

Họ cùng thầy giáo tham quan bảo tàng.

Ví dụ 4

dà大jiā家hé和jiā家rén人yì qǐ一起qìng zhù庆祝jiérì节日。

Mọi người cùng gia đình đón lễ hội.

yìqǐhégēn

“一起” là phó từ diễn tả hành động làm chung hoặc đồng thời với người khác. Khi muốn nói “cùng với ai”, người ta thường dùng 一起 kết hợp với 和 hoặc 跟. Tuy cả hai đều có nghĩa tương tự, nhưng khác biệt về sắc thái và ngữ cảnh sử dụng.

Dùng 跟 + Người + 一起 + Động từ – Khi muốn nói thân mật, tự nhiên, thường dùng trong văn nói

Cấu trúcChủ ngữ + 跟 + Người + 一起 + Động từ

Ví dụ

Ví dụ 1

wǒ我gēn跟tā他yì qǐ一起xué xí学习zhōngwén中文。

Tôi học tiếng Trung cùng với anh ấy.

Ví dụ 2

tā她gēn跟mā mā妈妈yì qǐ一起qù去chāoshì超市。

Cô ấy đi siêu thị cùng mẹ.

Ví dụ 3

nǐ你gēn跟wǒ我yì qǐ一起zǒu走ba吧！

Bạn đi cùng tôi nhé!

Ví dụ 4

xiǎo péng yǒu小朋友gēn跟lǎo shī老师yì qǐ一起huàhuà画画。

Các em nhỏ vẽ tranh cùng cô giáo.

Ví dụ 5

wǒ我gēn跟péng yǒu朋友yì qǐ一起qù去lǚyóu旅游。

Tôi đi du lịch cùng bạn.

Dùng 和 + Người + 一起 + Động từ – Khi muốn thể hiện lịch sự hoặc trong văn viết, trang trọng

Cấu trúcChủ ngữ + 和 + Người + 一起 + Động từ

Ví dụ

Ví dụ 1

wǒ我hé和jiě jiě姐姐yì qǐ一起zuòfàn做饭。

Tôi nấu cơm cùng chị gái.

Ví dụ 2

tā men他们hé和tóng shì同事yì qǐ一起kāihuì开会。

Họ họp cùng đồng nghiệp.

Ví dụ 3

wǒ我hé和péng yǒu朋友yì qǐ一起kàn看diànyǐng电影。

Tôi xem phim cùng bạn bè.

Ví dụ 4

wǒ men我们hé和lín jū邻居yì qǐ一起zuò做wèishēng卫生。

Chúng tôi cùng hàng xóm dọn vệ sinh.

Ví dụ 5

tā他hé和lǎo shī老师yì qǐ一起jiǎn chá检查zuòyè作业。

Anh ấy kiểm tra bài tập cùng giáo viên.