Ngữ pháp 还是

haishi

“还是” là liên từ được dùng phổ biến trong tiếng Trung, mang nghĩa là 'hay' trong câu hỏi lựa chọn, hoặc mang ý đề xuất/lời khuyên trong câu trần thuật. Tùy vào vị trí và ngữ cảnh, cách dùng của “还是” sẽ khác nhau rõ rệt.

1. Dùng trong câu hỏi lựa chọn – Đặt giữa hai lựa chọn, tương đương 'hay' trong tiếng Việt

Cấu trúcChủ ngữ + Động từ + A + 还是 + B？

Ví dụ

Ví dụ 1

nǐ你xiǎng想hē chá喝茶hái shì还是kāfēi咖啡？

Bạn muốn uống trà hay cà phê?

Ví dụ 2

wǒ men我们zuò坐gōng jiāo chē公交车hái shì还是dǎ chē打车qù去？

Chúng ta đi xe buýt hay bắt taxi?

Ví dụ 3

tā他shì是zhōng guó中国rén人hái shì还是rì běn日本rén人？

Anh ấy là người Trung Quốc hay người Nhật?

Ví dụ 4

nǐ你wǎn shàng晚上chī吃mǐ fàn米饭hái还shì是miàntiáo面条？

Tối nay bạn ăn cơm hay mì?

Ví dụ 5

tā她qù去běi jīng北京hái shì还是shànghǎi上海？

Cô ấy đi Bắc Kinh hay Thượng Hải?

2. Dùng trong câu trần thuật để diễn tả đề xuất hoặc lựa chọn tốt hơn – thường có sắc thái khuyên nhủ

Cấu trúcChủ ngữ + 还是 + Động từ / Câu động từ

Ví dụ

Ví dụ 1

wǒ men我们hái shì还是zǎo diǎn早点chū fā出发ba吧。

Chúng ta nên xuất phát sớm một chút thì hơn.

Ví dụ 2

nǐ你hái shì还是tīng听yī shēng医生de的huà话ba吧。

Bạn nên nghe lời bác sĩ thì hơn.

Ví dụ 3

wǒ我jué de觉得nǐ你hái shì还是zài再kǎo lǜ考虑yīxià一下。

Tôi nghĩ bạn nên cân nhắc lại thì hơn.

Ví dụ 4

wài miàn外面tài太lěng冷le了，wǒ men我们hái shì还是zài在jiā家ba吧。

Ngoài trời lạnh quá, chúng ta ở nhà thì hơn.

Ví dụ 5

nǐ你xiàn zài现在shēn tǐ身体bù不shūfú舒服，hái shì还是xiū xī休息yī xià一下ba吧。

Giờ bạn không khỏe, tốt nhất nên nghỉ ngơi một chút.

3. Dùng để diễn tả trạng thái vẫn duy trì như cũ – 'vẫn là...'

Cấu trúcChủ ngữ + 还是 + (trạng thái hoặc hành động như cũ)

Ví dụ

Ví dụ 1

tā他hái shì还是nà ge那个yàngzi样子。

Anh ấy vẫn như vậy.

Ví dụ 2

nǐ你hái shì还是lǎo老yàngzi样子。

Bạn vẫn như xưa.

Ví dụ 3

suīr án虽然duō nián多年méi没jiàn见，tā她hái shì还是nà那me么piàoliàng漂亮。

Dù đã nhiều năm không gặp, cô ấy vẫn xinh đẹp như thế.

Ví dụ 4

tā他hái shì还是bù不shuōhuà说话。

Anh ấy vẫn không nói gì.

Ví dụ 5

nǐ你hái shì还是jué dìng决定bù不qù去le了，duì对ma吗？

Bạn vẫn quyết định không đi, đúng không?